RECENTE POSTS breinlogs

 
 

Computer versus mens: Een tussenstand

Artificiële intelligentie (AI) en neurale netwerken zijn weer in. Vooraanstaande computerwetenschappers worden voor vele miljoenen weggekocht door grote bedrijven als Facebook en Google. Of het nu gaat om het herkennen van gezichten in foto’s op sociale media of om zelfrijdende auto’s, de duizelingwekkende evoluties zijn allemaal terug te brengen tot een nieuw toverwoord in AI: deep learning. Maar nu is het gedaan. Psychologen komen er zich mee moeien. Gedragen deze machines zich echt als mensen? Spelletjes spelen … Al van ... lees verder

 

Waar ruimteonderzoek al niet goed voor is: de relatie tussen bloeddrukregeling en ons evenwichtssysteem blootgelegd.

Deze keer een blogpost uit wel erg dichte hoek, namelijk eentje over het werk van mijn collega’s. Aan de hand van ‘vestibulaire’ (gerelateerd tot het evenwichtssysteem) en ‘cardiovasculaire’ (gerelateerd tot het hart- en vatenstelsel) testen hebben zij voor het eerst de relatie tussen bloeddrukregeling en ons evenwichtssysteem kunnen aantonen (1), soms ook wel de ‘vestibulo-sympathische reflex’ (VSR) genoemd. Dit hebben ze kunnen doen door een groep van kosmonauten in Moskou te testen voor en na ruimtevlucht en deze resultaten werden ... lees verder

 

Nieuwe medicijnen tegen alzheimer

Het lijkt alsof alle hoop gedoofd is als het gaat om dementie en alzheimer – de voornaamste vorm ervan. Dementie is een snel om zich heen grijpende epidemie genoemd, en is zelfs vergeleken met een tsunami. Die visie klopt echter niet, of althans niet volledig, en is gebaseerd op cijfers uit de jaren ’80. Dat zeggen experts uit meerdere Europese landen. Het betreft vijf recentere grote studies, waarvan twee uit Zweden, een Spaanse, een Nederlandse en een Britse. Vier van ... lees verder

 

De Kolibrie: Inloophuis voor chronisch zieken

DOOR LEEN ORIS. Chronische ziekte is een veelvoorkomend probleem in de 21e eeuw. Dankzij de medische vooruitgang overleven meer mensen ziektes waaraan men vroeger stierf. Echter, vele ziektes kunnen niet volledig genezen worden, waardoor steeds meer mensen te maken krijgen met een chronische ziekte/aandoening, denk bijvoorbeeld aan kanker en diabetes. Een dergelijke chronische ziekte brengt allerlei uitdagingen met zich mee en heeft dan ook gevolgen voor iemands dagelijks leven. Patiënten moeten regelmatig op controle bij artsen, moeten medicatie nemen, hun levensstijl aanpassen enzovoort. Iemand met kanker ... lees verder

 

De anatomie van pijn: zintuiglijke versus empathische pijn

Deze keer een "iets-verder-van-mijn-bed-show" blogpost, maar desalniettemin gebaseerd op een heel interessant artikel.   Stel u voor dat u bij het opruimen per ongeluk met uw blote voeten op enkele verloren lego-blokjes zou stappen. Hierbij zal u zowel fysieke als psychologische pijn ervaren. Fysiek gezien is er mogelijks weefselschade en een (althans, in het geval van legoblokjes) een groot lichamelijk ongemak. Psychologisch gezien zal er sprake zijn van aandachtsproblemen (alle aandacht zal immers naar de pijn en de voet gaan), ... lees verder

 

Het wat en hoe van negatieve emoties van leerkrachten

DOOR ANNE-KATRIEN KOENEN. Leerkrachten zijn tijdens hun werk continu in interactie met hun leerlingen in de klas. Zo proberen ze een warme en positieve relatie met hun leerlingen op te bouwen ter bevordering van de sociale en cognitieve ontwikkeling van hun leerlingen. In een eerder blogbericht gaf ik reeds aan dat emoties ingebed zitten in deze interacties met elkaar. Deze leerkracht-kind interacties kunnen van leerling tot leerling verschillen, waardoor een leerkracht per leerling een andere relatie opbouwt en dus ook ... lees verder

 

De relatie tussen fysiek en hersenvolume: “couch potatoes” – be warned!

Dat bewegen goed is voor de algemene gezondheid wisten we al (zie ook mijn vorige blog over het effect van bewegen op de hersenen hier), maar een nieuwe studie in het toonaangevende Neurology tijdschrift heeft nu ook bewezen dat er een relatie is tussen fitheid op middelbare leeftijd en het hersenvolume op latere leeftijd. Deze grootschalige studie bij meer dan 1000 proefpersonen toonde namelijk aan dat mensen die minder fit zijn 20 jaar later ook kleinere hersenvolumes hadden (1). Dit toont ... lees verder

 

De lessen uit Disney-Pixar’s Binnenstebuiten

DOOR ANNETTE SPITHOVEN - Afgelopen zomer ging ik samen met mijn vriendinnen van de opleiding psychologie naar de film “Inside Out” (Binnenstebuiten). De film maakte al onze (hoge) verwachtingen meer dan waar. Daarom wil ik in deze blog beschrijven waarom Inside Out een film is die je gezien moet hebben. Inside Out gaat over de elfjarige Riley die plots moet verhuizen. Opeens moet ze met alles overnieuw beginnen; wennen aan een nieuw huis, naar een nieuwe school, nieuwe vrienden maken ... lees verder

 

De derde sekse

Sommige mensen voelen zich niet thuis in de sekse waarmee de natuur hen heeft toegerust. Steeds meer van deze ‘transgenders’ komen uit voor hun geaardheid, hoewel ze nog  niet overal worden geaccepteerd. Wel kunnen ze langzaamaan op meer begrip en ondersteuning rekenen. Niet dat hun pad altijd over rozen gaat. Denk maar aan discriminatie bij het zoeken naar een baan en pesterijen of geweld. En zij die opteren voor een geslachtsverandering doorstaan medische ingrepen waarvan ik me niet kan voorstellen ... lees verder

 

De psychologie achter Harry Potter

DOOR SOFIE WOUTERS.  Harry Potter: een gewone Britse naam voor een niet zo gewone jongen. Een jonge wees die als ongeliefd manusje-van-alles inwoont bij zijn tante, oom en neef en zich nergens echt thuis voelt tot … hij op zijn 11de wordt uitgenodigd voor de Hogwarts School of Witchcraft and Wizardry (Zweinstein)! De rest van het verhaal is ondertussen geschiedenis, want Harry Potter heeft vele kinderen, jongeren, en ja, zelfs volwassenen over de wereld heen geraakt en geboeid. Er bestaan niet minder ... lees verder

 

S-P-E-L-L-E-N: hoe gaat dat in het brein?

In een recente publicatie in het hoogstaande Brain tijdschrift hebben Amerikaanse en Italiaanse onderzoekers patiënten met een hersenbloeding onderzocht waarbij het vermogen om woorden te spellen aangetast was. Op deze manier hebben ze kunnen achterhalen welke hersenregio’s betrokken zijn bij het schrijven van woorden (1). Om een woord te kunnen spellen, dient een persoon zich bepaalde informatie te kunnen herinneren. Stel, we willen het woord “hond” spellen: ons ‘lange termijn geheugen’ zal ervoor zorgen dat we de letters in het ... lees verder

 

Hoe helpen de kanaaltjes in ons oor ons om te navigeren?

Voor het eerst hebben Amerikaanse onderzoekers kunnen aantonen hoe ons evenwichtssysteem (aan beide kanten gelokaliseerd in ons binnenoor) een rol speelt bij navigatie en ruimtelijke oriëntatie (1). Hun bevindingen werden recent gepubliceerd in het gerenommeerde tijdschrift Journal of Neuroscience. Het ‘vestibulair systeem’ of evenwichtssysteem is aan beide zijden van ons lichaam gelokaliseerd in ons binnenoor, samen met ons gehoororgaan. Het bestaat uit 2 delen: de drie semicirculaire kanalen (eentje in elk bewegingsvlak en zo genoemd naar hun vorm, namelijk halve ... lees verder

 

Gedragsproblemen: Aangeboren of aangeleerd?

DOOR ANNELIES JANSSENS. Zit agressie in je genen? Word je als crimineel geboren? Genetici zoeken al jaren naar ‘risicogenen’ die aan de basis liggen van gedragsproblemen. Psychologen leggen dan weer de nadruk op de omgeving waarin je opgroeit. Laten je ouders steken vallen in de opvoeding? Word je meegesleurd door je foute vrienden? Vele jaren onderzoek leverden interessante resultaten op. Nochtans blijken niet alle jongeren met een ‘risicogen’ of ‘risico-omgeving’ gedragsproblemen te vertonen. Is het wel een kwestie van genen ... lees verder

 

Voer voor onze goede voornemens: is bewegen goed voor het brein?

Met de feestdagen (bijna) achter de rug en de nieuwjaarsresoluties op hun piek, komt het onderwerp "bewegen" wel eens terug. Bewegen om de feestkilo's weer kwijt te geraken of vaker sporten als goed voornemen. Meer sporten, meer bewegen, gezonder zijn. Of om het anders te zeggen: mens sana in corpora sano, ofte een gezonde geest in een gezond lichaam. Breinwijzer vzw organiseerde 10 december een zeer interessante lezing over het effect van bewegen op onze hersenen met expert Prof. Romain Meeusen van de VUB aan ... lees verder

 

De terugkeer van de wilskracht

'Wilskracht’ – het is niet direct een woord dat prettige associaties oproept. Het doet denken aan victoriaanse tijden en aan bloed, zweet en tranen. Niet dat we deze eigenschap niet nodig zouden hebben, wel integendeel. Ten slotte spenderen we een niet gering deel van de dag aan het in toom houden van ons impulsen en verlangens en het nastreven van discipline. In de psychologie is de wilskracht een actueel thema en vormt het onderwerp van menige wetenschappelijke studie. Ruim 40 ... lees verder