RECENTE POSTS breinlogs

 
 

S-P-E-L-L-E-N: hoe gaat dat in het brein?

In een recente publicatie in het hoogstaande Brain tijdschrift hebben Amerikaanse en Italiaanse onderzoekers patiënten met een hersenbloeding onderzocht waarbij het vermogen om woorden te spellen aangetast was. Op deze manier hebben ze kunnen achterhalen welke hersenregio’s betrokken zijn bij het schrijven van woorden (1). Om een woord te kunnen spellen, dient een persoon zich bepaalde informatie te kunnen herinneren. Stel, we willen het woord “hond” spellen: ons ‘lange termijn geheugen’ zal ervoor zorgen dat we de letters in het ... lees verder

 

Hoe helpen de kanaaltjes in ons oor ons om te navigeren?

Voor het eerst hebben Amerikaanse onderzoekers kunnen aantonen hoe ons evenwichtssysteem (aan beide kanten gelokaliseerd in ons binnenoor) een rol speelt bij navigatie en ruimtelijke oriëntatie (1). Hun bevindingen werden recent gepubliceerd in het gerenommeerde tijdschrift Journal of Neuroscience. Het ‘vestibulair systeem’ of evenwichtssysteem is aan beide zijden van ons lichaam gelokaliseerd in ons binnenoor, samen met ons gehoororgaan. Het bestaat uit 2 delen: de drie semicirculaire kanalen (eentje in elk bewegingsvlak en zo genoemd naar hun vorm, namelijk halve ... lees verder

 

Gedragsproblemen: Aangeboren of aangeleerd?

DOOR ANNELIES JANSSENS. Zit agressie in je genen? Word je als crimineel geboren? Genetici zoeken al jaren naar ‘risicogenen’ die aan de basis liggen van gedragsproblemen. Psychologen leggen dan weer de nadruk op de omgeving waarin je opgroeit. Laten je ouders steken vallen in de opvoeding? Word je meegesleurd door je foute vrienden? Vele jaren onderzoek leverden interessante resultaten op. Nochtans blijken niet alle jongeren met een ‘risicogen’ of ‘risico-omgeving’ gedragsproblemen te vertonen. Is het wel een kwestie van genen ... lees verder

 

Voer voor onze goede voornemens: is bewegen goed voor het brein?

Met de feestdagen (bijna) achter de rug en de nieuwjaarsresoluties op hun piek, komt het onderwerp "bewegen" wel eens terug. Bewegen om de feestkilo's weer kwijt te geraken of vaker sporten als goed voornemen. Meer sporten, meer bewegen, gezonder zijn. Of om het anders te zeggen: mens sana in corpora sano, ofte een gezonde geest in een gezond lichaam. Breinwijzer vzw organiseerde 10 december een zeer interessante lezing over het effect van bewegen op onze hersenen met expert Prof. Romain Meeusen van de VUB aan ... lees verder

 

De terugkeer van de wilskracht

'Wilskracht’ – het is niet direct een woord dat prettige associaties oproept. Het doet denken aan victoriaanse tijden en aan bloed, zweet en tranen. Niet dat we deze eigenschap niet nodig zouden hebben, wel integendeel. Ten slotte spenderen we een niet gering deel van de dag aan het in toom houden van ons impulsen en verlangens en het nastreven van discipline. In de psychologie is de wilskracht een actueel thema en vormt het onderwerp van menige wetenschappelijke studie. Ruim 40 ... lees verder

 

Dwalen door een doolhof om alzheimer op te sporen

Hoe goed je je weg vindt in een doolhof zou kunnen voorspellen of je de ziekte van Alzheimer zal ontwikkelen. Althans, dat is de conclusie van een onderzoek van Duitse wetenschappers dat recent werd gepubliceerd in het gerenommeerde blad Science. Uit het onderzoek is immers gebleken dat mensen met een hoog risico op alzheimer een lagere activiteit hebben in cellen die instaan voor ruimtelijke oriëntatie, ook wel ‘grid cells’ genoemd. Vorig jaar werd de Nobelprijs Geneeskunde toegekend aan John O’Keefe, ... lees verder

 

De ziekte van Alzheimer en doolhoven: wat hebben ze met elkaar te maken?

Hoe goed je je weg vindt in een doolhof zou kunnen voorspellen of je de ziekte van Alzheimer zal ontwikkelen. Althans, dat is de conclusie van een onderzoek van Duitse wetenschappers dat recent werd gepubliceerd in het gerenommeerde Science tijdschrift (1). Uit het onderzoek is immers gebleken dat mensen met een hoog risico op Alzheimer een lagere activiteit hebben in cellen die instaan voor ruimtelijke oriëntatie, ook wel ‘grid cells’ genoemd.   Dat zegt je misschien wel iets, grid cells. ... lees verder

 

Ruimtereis verandert brein van astronaut

Eerder dit jaar schreef ik al eens een blogpost over “hersenen op ruimtemissie”. Toen had ik het over waarom de ruimte zo’n uitdagende omgeving is voor mensen en wat er tot op heden bekend is over de impact van een ruimtevlucht op onze hersenen, namelijk zeer weinig. Een deel van mijn doctoraatsonderzoek spitst zich dan ook specifiek toe op het verkrijgen van meer inzicht in dit fenomeen. Het onderzoek staat nog in zijn kinderschoenen, maar we hebben toch al kleine stukjes van ... lees verder

 

Luna girls: 6 vrouwen, 8 dagen, 1 ‘maanreis’

Eind oktober was ik te gast in de actualiteits-talkshow ‘De Afspraak’ op Canvas naar aanleiding van een Russisch ruimte-experiment met enkel vrouwen. De Luna Girls, zoals ze genoemd worden, zijn 6 vrouwen die in een capsule voor 8 dagen lang een maanreis gemaakt hebben. Een simulatie wel te verstaan, de capsule bleef aan de grond, maar was wel de ideale setting die wetenschappers toeliet om specifieke zaken nauwkeurig te onderzoeken. Big Sister De Luna Girls zijn 6 jonge vrouwen en allen ... lees verder

 

Hersenen op ruimtemissie: eerste inzichten.

Eerder schreef ik al eens een blogpost uit de reeks “hersenen op ruimtemissie”. Toen had ik het over waarom de ruimte zo’n uitdagende omgeving is voor mensen en wat er tot op heden geweten is over de impact van ruimtevlucht op onze hersenen– zeer weinig. Een deel van mijn doctoraatsonderzoek spits zich dan ook specifiek toe op het verkrijgen van meer inzicht in dit fenomeen. Het onderzoek staat nog in zijn kinderschoenen, maar we hebben toch al kleine stukjes van ... lees verder

 

Stop met je dieet, zoek hulp tegen verslaving

Voor velen is lijnen bijna een manier van leven. Er gaat geen maand, welhaast geen week voorbij en er verschijnt een boek of artikel dat claimt een onfeilbare methode voor gewichtsverlies te bieden. Het South Beach-dieet, het paleo-dieet, het koolsoepdieet …  Het ene klinkt al veelbelovender dan het andere. We worden getroffen door een obesitasepidemie die almaar uitdijt, en het is dus vanzelfsprekend iets aan de overtollige ponden te willen doen. Maar het falen van het leeuwendeel van de ‘populaire’ ... lees verder

 

Een netwerk dat leeft

Al ruim tien jaar wordt er in Lausanne (Zwitserland) hard gewerkt aan het Blue Brain Project, een ambitieus plan om het hele menselijke brein in kaart te brengen. Eén van de tussentijdse doelstellingen van dit project is om 'klein' te beginnen: het digitaal reconstrueren van een stukje van een rattenbrein. De eerste resultaten zijn afgelopen week gepubliceerd in het tijdschrift Cell, en laten zien dat het digitale stukje brein zich gedraagt als een écht plakje hersenen. Hoe het modelleren van piepkleine cellen kan leiden tot ... lees verder

 

Elektrische schok tegen reisziekte

Britse wetenschappers hebben mogelijks een doorbraak gevonden die kan leiden tot een manier om reisziekte te onderdrukken. Dit aan de hand van een neuromodulatietechniek, tDCS genoemd, waarbij men gebruikt maakt van elektrische schokjes. Ze hebben hun bevindingen recent gepubliceerd in het toonaangevende vakblad Neurology. Reisziekte is een vaak voorkomend fenomeen waarbij je misselijk wordt en soms zelfs moet braken als je een bootreis maakt (zeeziekte), een autorit (wagenziekte), de trein neemt, van bestemming A naar B vliegt of zelfs tijdens een ruimtereis (in ... lees verder

 

Geen pillen maar elektrische schokjes tegen reisziekte?

Britse wetenschappers hebben mogelijks een doorbraak gevonden die kan leiden tot een manier om reisziekte te onderdrukken (1). Dit aan de hand van een neuromodulatie techniek, tDCS genoemd, waarbij men gebruikt maakt van elektrische schokjes. Ze hebben hun bevindingen recent gepubliceerd in het toonaangevende Neurology tijdschrift. Reisziekte is een vaak voorkomend fenomeen waarbij iemand symptomen zoals misselijkheid ervaart en soms zelfs moet braken wanneer hij of zij een bootreis maakt (zeeziekte), een autorit (wagenziekte), de trein neemt, van bestemming A ... lees verder

 

Genderneutrale taal verkleint loonkloof

Taal is van levensbelang. Zoals de filosoof Ludwig Wittgenstein het poëtisch verwoordde: 'De grenzen van mijn taal zijn de grenzen van mijn wereld.' Het belang dat er vanuit feministische hoek aan taal wordt gehecht is dan ook niet verwonderlijk. Niettemin wordt er vaak smalend gedaan wanneer feministen het gebruik van seksistisch en "gendergekleurd" taalgebruik veroordelen. Soms zijn de reacties zelfs ronduit afwijzend of vijandig. Neem bijvoorbeeld het Zweedse voorbeeld waar enkele jaren geleden een hevig debat woedde omtrent de al ... lees verder