RECENTE POSTS breinlogs

 
 

Kosten van selectieve aandacht: Kinderen herkennen kleine veranderingen beter dan volwassenen

DOOR ANNETTE SPITHOVEN - Tijdens de kindertijd en adolescentie verbeteren cognitieve vaardigheden zich. In vergelijking met kinderen zijn volwassenen beter in inductief redeneren (komen tot een algemene regel op grond van een aantal specifieke waarnemingen), abstract redeneren (voorstelling maken van dingen die men niet in de realiteit kan zien) en het omgaan met metacognities (“denken over denken”). Een cognitieve vaardigheid die belangrijke ontwikkelingen doormaakt tijdens de kindertijd is aandacht. Aandacht is het gericht waarnemen van de omgeving. De focus van aandacht ... lees verder

 

Is ‘de slimste mens ter wereld’ ook de intelligentste mens? Misvattingen over intelligentietesten

DOOR KATRIEN KOENEN EN VEERLE BRIERS - Is de winnaar van de ‘slimste mens ter wereld’ ook echt de intelligentste persoon op deze wereld? Heeft een oudere broer sowieso een hoger IQ ten opzichte van zijn jongere zusje omdat hij al meer geleerd heeft in de klas? Naar aanloop van enkele misvattingen over intelligentietesten, een blogbericht over de ideeën achter intelligentietesten. Katrien Koenen is doctoraatsassistent aan de KU Leuven. Ze doet onderzoek naar leerkracht-kind interacties en begeleidt de practica van het vak ... lees verder

 

Suicide: Door de ogen van een beginnende hulpverlener

DOOR EEN GASTBLOGGER - Suïcide is taboe. Niet alleen in de maatschappij, maar ook al te vaak voor hulpverleners. Ik daag jullie uit, wie durft de vraag te stellen: ‘Denk je soms aan zelfmoord?’ De volgende vraag die dan opkomt is ‘Waarom?’ Wat houdt ons dan zo sterk tegen om er niet over te communiceren? Volgens mij gaan we de vraag naar zelfmoordgedachten vaak uit de weg omdat we schrik hebben mensen op ideeën te brengen. We hebben schrik omdat ... lees verder

 

Angstige tijden voor wetenschappers in Amerika: Een brief van de president van de Society for Research in Child Development (SRCD)

DOOR JANTINE SPILT - kleinzielig. Dat is het woord dat vaak bij mij opkomt als ik Trump op televisie zie. Een kleinzielige president die uithaalt naar alles en iedereen die er een andere mening op nahoudt dan hijzelf. Ik verwacht weinig goeds van deze president. En ik ben dan ook niet verbaasd dat onze collega’s in Amerika hun hart vasthouden. Maar het gaat verder dan dat. Dr. Jantine Spilt studeerde ontwikkelingspsychologie en is professor bij de onderzoekseenheid Schoolpsychologie en Ontwikkeling in Context van de ... lees verder

 

Studiedag “Diagnostiek in de leerlingenbegeleiding: Kind en context”

DOOR MAAIKE ENGELS - Op woensdag 8 februari organiseerde de Vlaamse Vereniging voor Schoolpsychologie (in samenwerking met Thomas More, KU Leuven en Universiteit van Amsterdam) een studiedag gericht op diagnostiek in de leerlingenbegeleiding. Aanleiding voor de studiedag was het verschijnen van het nieuwe “Handboek Diagnostiek in de leerlingenbegeleiding: kind en context”. Maaike Engels is onderwijskundige en doctoraatsstudent verbonden aan de onderzoeksgroep Schoolpsychologie en Ontwikkeling in Context aan de KU Leuven. Haar onderzoek richt zich op de rol van leerkrachten en ... lees verder

 

Het supermarkt syndroom: wat is het en wat doet het met ons brein?

Het supermarkt syndroom: het klinkt als een verslaving om inkopen te doen in grote warenhuizen, maar niets is minder waar. We spreken van het supermarkt syndroom (‘supermarket syndrome’), ook wel visuele vertigo (‘visual vertigo’) of visual-geïnduceerde duizeligheid (‘visually-induced dizziness’) genoemd, wanneer iemand duizeligheidsklachten krijgt die uitgelokt of versterkt worden door specifieke visuele triggers. Voorbeelden van typische triggers zijn supermarkten (uiteraard), drukke kruispunten, tunnels, 3D films met veel effecten, ... Het klachtenpatroon bestaat uit duizeligheid, instabiliteit, desoriëntatie en een algemeen ongemak ... lees verder

 

Verandert ADHD-medicatie het brein van kinderen?

Medicijngebruik bij kinderen met ADHD is het onderwerp van heel wat debatten. Medicatie kan symptomen van ADHD doen afnemen, maar over de langetermijneffecten bestaat onduidelijkheid. Voor haar doctoraat onderzocht Lizanne Schweren de kwestie.  Er is veel onderzoek gedaan naar de kortetermijneffecten van ADHD-medicatie op het brein. Maar veel kinderen met ADHD gebruiken hun medicijnen jarenlang. Er is minder bekend over de langetermijneffecten van ADHD-medicatie. Gelukkig heeft Lizanne Schweren haar promotie-onderzoek gedaan naar dit onderwerp. Hierbij richtte ze zich vooral op ‘stimulantia’, ... lees verder

 

Het subjectieve van pesten

Pesten komt op bijna iedere school wel voor. Wetenschappelijk onderzoek laat zien dat pesten negatieve gevolgen voor alle betrokkenen heeft. Kinderen die gepest worden, voelen zich vaak eenzaam, angstig en depressief. Deze klachten kunnen zelfs als het pesten gestopt is, aanhouden. Ook kinderen die pesten kunnen hier negatieve gevolgen van ervaren. Kinderen pesten meestal omdat ze populair en cool willen zijn. Door te pesten leren zij hun doelen op een verkeerde manier te bereiken. Kinderen die pesten, vertonen op latere ... lees verder

 

Rechts, links, rechts, links: het zit ‘m in ons ruggenmerg

Reeds decennia lang breken onderzoekers hun hoofd over wat de oorzaak is van rechts- en linkshandigheid, zonder een echt consensus. Eén plausibele verklaring die naar voor werd geschoven was dat handvoorkeur (of iemand rechts- of linkshandig is) zou verklaard kunnen worden door een verschil in gen activiteit tussen de rechter en de linker hersenhelft. Een recente Duitse studie schijnt echter nieuw licht op deze kwestie: niet de hersenen maar het ruggenmerg speelt een belangrijke rol in het bepalen van handvoorkeur ... lees verder

 

Moraliteit bij mensen en dieren

Behandel anderen zoals je zelf graag behandeld wordt. Zo luidt de gulden regel. Maar waarom passen we die niet toe bij dieren?  “Ik ben geen dier!”  (John Merrick, “Elephant man”) In Europa leren we vanaf de basisschool over Darwinisme (de evolutieleer). Het feit dat mensen dieren zijn, zou ons daarom niet moeten verrassen. Toch houden sommige mensen stijf vol dat alleen mensen complex gedrag vertonen als gereedschap gebruiken, compassie tonen en leren van andermans ervaringen. De Nederlandse primatoloog Frans de ... lees verder

 

Pleidooi voor meer speel-tijd

Gisteren stond ik voor een gesloten deur. Van onze eigen woonkamer. Een wit touw, vastgemaakt aan de deurklink, verdween via de trap om aan de andere kant de woonkamer in te verdwijnen. Strak gespannen stond het. Binnen was het donker en weerklonken stemmen. ‘De draak is er, we moeten aanvallen!’ ‘Kom, we verstoppen ons in onze voorraadkamer …’ ‘Nee, dat is een goeierik, en die gaat de slechteriken opeten!’ Mijn drie zonen gingen volledig op in hun fantasiewereld. Vanuit hun ... lees verder

 

Een glaasje meer of minder: het effect van langdurig alcoholgebruik op onze hersenen.

In de nasleep van de feestdagen en met Tournée Minérale (zie onderaan voor meer info) voor de deur, is het misschien goed om eens stil te staan bij wat het effect van alcohol op onze hersenen is. Een recente studie uit het hoge Noorden heeft met een combinatie van verschillende onderzoeksmethodes aangetoond dat hevig alcoholgebruik zowel de ‘prikkelbaarheid’ van de hersenen (‘cortical excitability’) als de functionele connectiviteit van onze grijze massa aantast (1).   We kunnen ons allemaal wel inbeelden ... lees verder