Algemeen

 

10 vergelijkingen die het gezicht van de wereld veranderd hebben

Geschreven 26 april 2016

In 1971 verscheen er in Nicaragua een reeks van 10 postzegels, met bovenstaande onderwerp. Hier zijn ze, gerangschikt in chronologische volgorde: Is de (trouwe) lezer van deze blog het hiermee eens? Zijn er vergelijkingen bij die in de top 10 vervangen moeten worden door andere? Zijn er in de tussentijd nieuwe vergelijkingen gevonden die in deze lijst ontbreken? Graag commentaar!                                        ... lees verder

In de ban van de ring: hoe een ellips en een hyperbool een perfect koppel vormen

Geschreven 16 april 2015

Ik herinner me nog goed wanneer ik het licht zag en besliste om wiskunde te studeren. Dit moment van roeping situeerde zich ergens in de maand mei van het laatste jaar SO. Tijdens de lessen Projectieve Meetkunde werd ik van mijn paard gebliksemd door de pure schoonheid van de kegelsneden, en door de sacrale wijze waarop ze in de klassieke oudheid bestudeerd werden door Griekse goden zoals Euclides, Archimedes, Pappos, maar vooral Apollonius. Voor wie niet op de hoogte is,... lees verder

Het onverwachte nut van onvoorstelbaar grote getallen

Geschreven 6 oktober 2014

Grote getallen, echt megagrote getallen, hebben we zelden of nooit nodig in het dagelijkse leven. Zelfs in de wiskunde is het heel uitzonderlijk dat een heel groot getal nuttig is. De meesten onder ons zijn dan ook vergeten welke namen je moet gebruiken eens je voorbij het miljard komt, maar niemand ligt hier wakker van. Terecht, zo ver moeten we toch nooit tellen in dit leven. Toch kunnen we niet nalaten om de klassieke getalbenaming even op te frissen, al... lees verder

Hoe een oneerlijk driehoekspel voor verdelingen zonder afgunst zorgt

Geschreven 16 juni 2014

Het driehoekspel Als je ooit nog eens vijf minuten tijd hebt, kan je eventueel snel het driehoekspel spelen. Je hebt niet veel nodig, een tegenspeler en een driehoek. Deze laatste moet je wel in een rooster van kleinere driehoekjes onderverdelen, zoals in onderstaande figuur: Het aantal roosterdriehoekjes mag je zelf kiezen en wordt bepaald door de tijd die je hierin wilt steken (we kozen hierboven voor 36). Je mag dit driehoekrooster wat ons betreft slordig en onregelmatig tekenen, zolang je... lees verder

De repititieve aard van 3,14

Geschreven 14 maart 2014

Naar jaarlijkse traditie (de vorige versie vind je hier) presenteren we hier ter lering en vermaak opnieuw een hele resem $\pi$-weetjes. Wist je al ... $\ldots$ dat het vandaag 14 maart $\pi$-dag is? Waarom? Omdat in de Amerikaanse schrijfwijze de datum 14 maart genoteerd wordt als 3/14 en 3,14 is een benadering voor het getal $\pi$. $\ldots$ dat we dit jaar uitzonderlijk een volledige $\pi$-maand hebben: 3/14 ? $\ldots$ dat je vandaag taart moet eten? Of iets wat er op gelijkt?... lees verder

De oloïde: het perfecte cadeau

Geschreven 29 mei 2013

De oloïde is een elegante uitvinding van Paul Schatz (1890-1979). Deze eigenzinnige kunstenaar werd in Duitsland geboren en legde een studieparcours af dat zo grillig was dat we meeleven met de ouders die dit moesten ondergaan en bekostigen. Naar verluid studeerde hij eerst techniek en wetenschappen, waarin hij klaarblijkelijk uitblonk want hij won de Graf Zeppelin-Preis in 1916. Uit appreciatie werd hij prompt de eerste wereldoorlog ingestuurd als radio-operator. Na de oorlog studeerde hij wiskunde in München, maar hij verzuimde... lees verder

De eerbaarheid van de priemgetallen

Geschreven 23 februari 2013

Volmaakte getallen en een Franse monnik Historici kibbelen nog een beetje over wanneer juist de mens de priemgetallen ontdekt heeft, maar we kunnen wel stellen dat ze voor het eerst uitgebreid bestudeerd zijn in de Griekse oudheid. Een getal zoals 6 werd door de Grieken (en nog altijd) een samengesteld getal genoemd omdat het kan ontbonden worden als product van andere getallen: 6 = 2 × 3. Priemgetallen zijn enkel deelbaar door 1 en zichzelf en spelen dus binnen de getaltheorie... lees verder

17, en toch al wiskundig sexy

Geschreven 31 januari 2012

Nieuwsflash 17x17-probleem opgelost! Lees meer hier. Toen hij 17 jaar was bewees de jonge Carl Friedrich Gauss dat de regelmatige 17-hoek te construeren is met passer en liniaal, een onwaarschijnlijke krachttoer. In 2000 jaar was er namelijk niets interessants gebeurd wat betreft constructies: de oude Grieken hadden geen problemen met regelmatige driehoeken, vierhoeken, vijfhoeken, en ze konden ook een hoek in twee delen, dus zeshoeken, achthoeken, tienhoeken lukten ook. Vijftienhoeken waren een combinatie van driehoek en vijfhoek, ook daar geen... lees verder

‘t Heeft iets magisch

Geschreven 16 oktober 2010

Zouden we in plaats van de lege momenten op te vullen met het invullen van de cijfers van 1 tot 9 in een vierkant van 9 op 9 opgebouwd uit 9 kleinere vierkanten van 3 op 3 de zaak niet wat moeilijker kunnen maken door ons toe te leggen op het zoeken naar wat bekend staat als de voorloper van de Sudoku, namelijk de magische vierkanten? Ook hierop zijn interessante puzzels gebaseerd, die iets meer wiskunde vergen. Hier zie je... lees verder

Puzzels en wiskunde

Geschreven 5 augustus 2010

Martin Gardner mag gerust een blogger van het eerste uur genoemd worden. Welk onderwerp we in deze blog ook willen toelichten, Gardner heeft er wel iets over geschreven. Vandaag gaat het hier over dissectie-puzzels. Hier zie je een klassiek voorbeeld van Henry Dudeney, uit zijn boek Amusements in Mathematics:     Als je problemen hebt met de oplossing ervan, klik dan even op de figuur. Van dit soort puzzels zijn er veel te vinden, bijvoorbeeld in Gardner's boeken die zijn columns in de Scientific... lees verder