RECENTE POSTS RSS

 

Computer versus mens: Een tussenstand

Artificiële intelligentie (AI) en neurale netwerken zijn weer in. Vooraanstaande computerwetenschappers worden voor vele miljoenen weggekocht door grote bedrijven als Facebook en Google. Of het nu gaat om het herkennen van gezichten in foto’s op sociale media of om zelfrijdende auto’s, de duizelingwekkende evoluties zijn allemaal terug te brengen tot een nieuw toverwoord in AI: deep learning. Maar nu is het gedaan. Psychologen komen er zich mee moeien. Gedragen deze machines zich echt als mensen? Spelletjes spelen … Al van ... lees verder

 

Geen eiland

Dit jaar staat in het teken van de vijfhonderdste verjaardag van het boek van Utopia, daarom leek het me leuk om een column te schrijven over wetenschappelijk utopisme. Daarin kan Bacon's utopie natuurlijk niet ontbreken. (Vanaf nu schrijf ik trouwens elke maand een column voor Eos!) Deze column is in licht gewijzogde vorm verschenen in het meinummer van Eos. In 1516 verscheen Utopia, het boek van Thomas More over het socio-politieke en religieuze leven op een fictief eiland. De ondertitel ... lees verder

 

10 vergelijkingen die het gezicht van de wereld veranderd hebben

In 1971 verscheen er in Nicaragua een reeks van 10 postzegels, met bovenstaande onderwerp. Hier zijn ze, gerangschikt in chronologische volgorde: Is de (trouwe) lezer van deze blog het hiermee eens? Zijn er vergelijkingen bij die in de top 10 vervangen moeten worden door andere? Zijn er in de tussentijd nieuwe vergelijkingen gevonden die in deze lijst ontbreken? Graag commentaar!                                         ... lees verder

 

Waar ruimteonderzoek al niet goed voor is: de relatie tussen bloeddrukregeling en ons evenwichtssysteem blootgelegd.

Deze keer een blogpost uit wel erg dichte hoek, namelijk eentje over het werk van mijn collega’s. Aan de hand van ‘vestibulaire’ (gerelateerd tot het evenwichtssysteem) en ‘cardiovasculaire’ (gerelateerd tot het hart- en vatenstelsel) testen hebben zij voor het eerst de relatie tussen bloeddrukregeling en ons evenwichtssysteem kunnen aantonen (1), soms ook wel de ‘vestibulo-sympathische reflex’ (VSR) genoemd. Dit hebben ze kunnen doen door een groep van kosmonauten in Moskou te testen voor en na ruimtevlucht en deze resultaten werden ... lees verder

 

Door de kou bevangen. Waar is de Terror?

De Terror is de naam van een van de twee schepen waarin Sir John Franklin op 19 mei 1845 uit de haven van Greenhithe vertrok. Hij en zijn bemanning van 128 mannen kwamen nooit terug. Greenhithe is een tegenwoordig een wat slaperig stadje aan de monding van de Thames. In het midden van de negentiende eeuw was het in het Victoriaanse Engeland, even een geliefkoosde badplaats met zelfs, een nu al lang verdwenen, eigen pier. Toen was het ook, gezien ... lees verder

 

Tuimelende beschermkappen

Afgelopen 8 april 2016 vuurde de private onderneming SpaceX opnieuw een Falcon 9 raket af vanaf de Cape. Het werd de tiende lancering van een Dragon bevoorradingscapsule met aan boord een bijzonder element voor het internationale ruimtestation ISS. De opblaasbare BEAM module van de firma Bigelow is een van de weinige modules die nog worden toegevoegd aan het feitelijk afgebouwde ISS. De Dragon capsule kon een dag na de lancering dankzij helder weer een minuut achter het prominente ISS worden waargenomen ... lees verder

 

Nieuwe medicijnen tegen alzheimer

Het lijkt alsof alle hoop gedoofd is als het gaat om dementie en alzheimer – de voornaamste vorm ervan. Dementie is een snel om zich heen grijpende epidemie genoemd, en is zelfs vergeleken met een tsunami. Die visie klopt echter niet, of althans niet volledig, en is gebaseerd op cijfers uit de jaren ’80. Dat zeggen experts uit meerdere Europese landen. Het betreft vijf recentere grote studies, waarvan twee uit Zweden, een Spaanse, een Nederlandse en een Britse. Vier van ... lees verder

 

De Kolibrie: Inloophuis voor chronisch zieken

DOOR LEEN ORIS. Chronische ziekte is een veelvoorkomend probleem in de 21e eeuw. Dankzij de medische vooruitgang overleven meer mensen ziektes waaraan men vroeger stierf. Echter, vele ziektes kunnen niet volledig genezen worden, waardoor steeds meer mensen te maken krijgen met een chronische ziekte/aandoening, denk bijvoorbeeld aan kanker en diabetes. Een dergelijke chronische ziekte brengt allerlei uitdagingen met zich mee en heeft dan ook gevolgen voor iemands dagelijks leven. Patiënten moeten regelmatig op controle bij artsen, moeten medicatie nemen, hun levensstijl aanpassen enzovoort. Iemand met kanker ... lees verder

 

Planten op reis langs bergwegen

- dit artikel verscheen hier origineel in het Engels - Wegen helpen ons om van punt A naar punt B te reizen. Daarvoor zijn ze bijzonder nuttig, en dat is dan ook de reden dat de mens zoveel tijd en energie heeft geïnvesteerd om een wegennetwerk aan te leggen dat zich uitstrekt over de hele wereld, met uitlopers tot in de verste woestijn en op de hoogste berg. Maar het zijn niet enkel wij mensen die zo van wegen houden. Een hele reeks soorten ... lees verder

 

In naam van 11

In New York gebeurden de aanslagen op 11 september, in Madrid op 11 maart, in Parijs op vrijdag de dertiende van de 11de maand, terwijl Brussel voor altijd met 2×11 maart zal worden geassocieerd. Zijn deze data ‘halal’? Note an English version is available here. Sven Speybrouck opende in december 2010 een VUB Science Bar debat, waarin mijn artikel “Is wiskunde halal?” ter sprake zou komen, met de vraag: “Mijnheer, u bent geen moslim, is het niet?”. Moest ik mij hiervoor ... lees verder

 

De anatomie van pijn: zintuiglijke versus empathische pijn

Deze keer een "iets-verder-van-mijn-bed-show" blogpost, maar desalniettemin gebaseerd op een heel interessant artikel.   Stel u voor dat u bij het opruimen per ongeluk met uw blote voeten op enkele verloren lego-blokjes zou stappen. Hierbij zal u zowel fysieke als psychologische pijn ervaren. Fysiek gezien is er mogelijks weefselschade en een (althans, in het geval van legoblokjes) een groot lichamelijk ongemak. Psychologisch gezien zal er sprake zijn van aandachtsproblemen (alle aandacht zal immers naar de pijn en de voet gaan), ... lees verder

 

Dodelijke selfies: een kwestie van aandachtsblindheid?

Natacha Deroost, VUB onderzoekster als hoofddocent verbonden aan de vakgroep Experimentele en Toegepaste Psychologie, vertelt via wtnschp.be over aandachtsblindheid en de soms dodelijke selfies die daarop volgen. Regelmatig duiken ze op in de media, de dodelijke selfies: een recent ontstaan fenomeen waarbij mensen omkomen tijdens het nemen van een foto van zichzelf met hun smartphone of tablet. Twee jonge Russen die het leven laten tijdens het nemen van een foto met een geactiveerde handgranaat, een Roemeense tiener die tijdens het nemen van een selfie bovenop een trein geëlektrocuteerd wordt door de hoogspanningskabels. Wat bezielt iemand om zulke selfies te ... lees verder

 

Van blad tot strooisel

Klimaat is meer bepalend voor de snelheid waarmee plantenmateriaal in de bodem afbreekt dan welke eigenschap van het strooisel (plantensoort, locatie van oorsprong...) dan ook. Dat is de belangrijkste conclusie van een recente paper in Biogeosciences. Begrijpen wat er met plantenmateriaal gebeurd eens de blaadjes van de bomen zijn gevallen is van wezenlijk belang in het onderzoek naar klimaatverandering. De afbraak van organisch materiaal is namelijk een fundamenteel onderdeel van de nutriëntencycli van elementen zoals koolstof en stikstof (zijnde de tocht van deze elementen doorheen het ecosysteem, en de uitwisseling tussen ... lees verder

 

Zo zet je scholen in voor de wetenschap

Ruim een maand loop ik nu stage bij het citizen science platform Iedereen Wetenschapper en in die tijd ben ik in contact gekomen met wetenschapsprojecten uiteenlopend van het digitaliseren van historische boeken tot het zoeken van slakken in je eigen achtertuin. Terwijl ik op zoek was naar meer projecten, stuitte ik op een middag op GLOBE, NASA’s onderzoeksproject voor scholen. Hoewel dit geen citizen science is – de uitkomsten van de onderzoekjes dragen in eerste instantie niet bij aan breder ... lees verder

 

Windmolenillusie

Kijk eens naar de animatie en vraag je af of je iets vreemds ziet. Lees dan de column met de oplossing erronder. Deze column is verschenen in het aprilnummer van Eos. We reden ’s avonds naar huis via de autosnelweg, ruim na zonsondergang. Het was op de E314 bij het windmolenpark ter hoogte van Diest. De silhouetten van de windmolens tekenden zich duidelijk af tegen de verlichte wolken erachter. De wieken draaiden allemaal met dezelfde snelheid, maar vreemd genoeg draaide ... lees verder